
Dinsdag, kwart voor vijf. Je chauffeur voor de horecaronde in de Jordaan meldt zich ziek, de bakwagen staat geladen en de eerste klant wil om zeven uur zijn fusten. Een invaller is misschien nog te vinden, maar mag hij met jouw wagen ook de binnenstad in?
In de zone zwaar verkeer Amsterdam, ruwweg de binnenstad binnen de S100, mag een voertuig met een totaalmassa boven de 7,5 ton alleen rijden met een ontheffing op kenteken. Voor wagens tot 30 ton toegestane maximum massa en maximaal 10 meter lang is dat een dag- of jaarontheffing, voor zwaardere of langere combinaties alleen in bijzondere gevallen een routeontheffing. Daarnaast gelden in hetzelfde gebied de uitstootvrije zone en daaromheen de milieuzone, en die toets je los van de ontheffing.
Hoe werkt de ontheffing voor de zone zwaar verkeer Amsterdam?
Amsterdam kent al sinds 1996 een 7,5 tonzone in de binnenstad en heeft die in 2021 aangescherpt, omdat veel bruggen en kademuren aan het einde van hun levensduur zijn. Sinds 1 oktober 2021 zijn de oude vrachtroutes zonder ontheffing vervallen.
In de praktijk kom je drie vormen tegen. Een voertuig met een toegestane maximum massa tot 30 ton en een lengte tot 10 meter kan volgens de beleidsregels een dag- of jaarontheffing krijgen. Een dagontheffing loopt van middernacht tot zes uur de volgende ochtend. Weegt je wagen op het kenteken meer dan 30 ton, maar rijd je in de zone nooit zwaarder dan 30 ton inclusief lading, dan kun je een jaarontheffing met gewichtsverklaring aanvragen. Wie zich daar niet aan houdt, kan de ontheffing kwijtraken. Voor ritten die echt zwaarder zijn, met ondeelbare lading of een bijzonder voertuig zoals een kraanwagen of betonmixer, bestaat alleen een routeontheffing, en dan toetst de gemeente eerst of de bruggen en kademuren op die route het gewicht aankunnen.
Let ook op de lengte. Een combinatie langer dan 10 meter met deelbare lading, zoals een trekker met oplegger vol pallets, komt niet in aanmerking voor een gewone dag- of jaarontheffing. Daarvoor is er alleen een routeontheffing over de zogeheten breed opgezette wegen, en dan moeten al je adressen aan die wegen liggen.
Wat moet een invalchauffeur weten in de zone zwaar verkeer?
De ontheffing hangt aan het kenteken, niet aan de chauffeur, en is niet overdraagbaar. Rijdt een invaller op jouw wagen, dan rijdt hij op jouw ontheffing. De beleidsregels leggen bij jou als ontheffinghouder de plicht om te zorgen dat degene die de wagen bestuurt de voorschriften kent en weet welke stremmingen en gewichtsbeperkingen er op dat moment gelden.
Die voorschriften zijn concreet. Met een gewone ontheffing rijdt de chauffeur zo veel mogelijk over de breed opgezette wegen, staat hij niet stil op het voetgangersdeel van een brug, laadt en lost hij op een kade niet binnen drie meter van de waterkant, houdt hij vijf meter afstand tot andere zware voertuigen en rijdt hij stapvoets over drempels. Lokale borden met een lagere gewichtsgrens blijven gelden. Bij een controle moet hij kunnen laten zien waarom hij in de zone is, bijvoorbeeld met een vrachtbrief of opdrachtbon. Er wordt gehandhaafd met camera's en weegmatten.
Geef een invaller voor een Amsterdamse rit dus meer mee dan het adres. Zet op de ritkaart welke ontheffing op de wagen zit, welke route je vaste chauffeur rijdt, waar hij mag laden en lossen en welke bruggen hij mijdt. Hoe je zo'n ritkaart opbouwt, lees je in ons stuk over een vervangende chauffeur bij ziekte.
Mag mijn dieselvrachtwagen nog de Amsterdamse binnenstad in?
De zone zwaar verkeer gaat over gewicht, uitstoot is een aparte toets. Tussen de A10 en de S100, inclusief de S100 zelf, ligt een milieuzone voor dieselvrachtauto's. Binnen de S100 geldt sinds 1 januari 2025 een uitstootvrije zone voor bedrijfs- en vrachtauto's. Volgens KVK mag een dieselbakwagen met emissieklasse 6 en een datum eerste toelating van 2017 tot en met 2019 daar nog tot en met 31 december 2027 in, en een bakwagen van 2020 tot en met 2024 tot en met 31 december 2029. Voor Euro 6-trekkers van 2017 tot en met 2024 geldt ook eind 2029. Vrachtauto's van voor 2017 en vrachtauto's die sinds 2025 op kenteken staan en niet uitstootvrij zijn, mogen er niet in.
Valt je wagen erbuiten, dan kun je bij de RDW een dagontheffing aanvragen, maximaal twaalf keer per kenteken per gemeente per jaar. In Amsterdam moet een vrachtwagen daarvoor minstens emissieklasse 5 hebben. Je kunt hem op de dag zelf nog aanvragen, maar niet de dag erna. Een ontheffing voor de uitstootvrije zone geldt meestal niet in de milieuzone, en een ontheffing voor de zone zwaar verkeer dekt alleen het gewicht. NH Nieuws meldde eind 2025 dat de gemeente in de eerste vier maanden na de boetevrije periode bijna 5200 boetes uitdeelde aan bestel- en vrachtauto's, voor een vrachtauto 310 euro per keer. De landelijke regels lees je in ons stuk over zero-emissiezones.
Hoe plan je een rit in de binnenstad met een invaller?
Neem de bakwagen van dinsdagochtend. Hij heeft een toegestane maximum massa van 18 ton, is 9,5 meter lang, rijdt op diesel met emissieklasse 6 en staat sinds 2018 op kenteken. Met een jaarontheffing zone zwaar verkeer op dat kenteken kan de invaller vandaag rijden. De milieuzone is geen probleem en de uitstootvrije zone tot het einde van 2027 ook niet. Heb je die jaarontheffing niet, dan red je het om vijf uur 's ochtends waarschijnlijk niet meer, want volgens de toelichting bij de beleidsregels is de afhandeling van een dagontheffing ingericht op ongeveer een etmaal. Die regel je dus de dag ervoor, of beter nog, je zorgt dat elke wagen die vaker de stad in gaat een jaarontheffing heeft.
Kijk daarna vooruit naar 1 januari 2028. Vanaf die dag mag dezelfde bakwagen de uitstootvrije zone niet meer in, en blijft alleen de dagontheffing over, twaalf keer per jaar. Bevoorraad je horeca of winkels op de Wallen of in de Lastage, houd dan ook rekening met het richtinggevende besluit van stadsdeel Centrum van 20 januari 2026 om zwaar vrachtverkeer daar over ongeveer twee jaar te weren. Binnen het project Lichter op de Wallen worden kleinere voertuigen tussen 3,5 en 7,5 ton met ontheffing, overslag aan de rand en vervoer over water als oplossingen genoemd.
Veelgestelde vragen over de zone zwaar verkeer in Amsterdam
Heb je een ontheffing nodig om met een vrachtwagen de Amsterdamse binnenstad in te rijden? Ja, met een voertuig van meer dan 7,5 ton totaalmassa heb je in de zone zwaar verkeer altijd een ontheffing op kenteken nodig. Daarnaast moet je wagen voldoen aan de regels van de milieuzone en de uitstootvrije zone.
Mag een vrachtwagen zwaarder dan 30 ton de Amsterdamse binnenstad in? Heeft je wagen een toegestane maximum massa boven 30 ton, dan kun je een jaarontheffing met gewichtsverklaring krijgen, zolang hij in de zone nooit zwaarder is dan 30 ton inclusief lading. Moet hij echt zwaarder rijden, dan kan dat alleen met een routeontheffing voor ondeelbare lading of een bijzonder voertuig zoals een kraanwagen, nadat de gemeente de bruggen en kademuren op de route heeft getoetst.
Mag een invaller rijden met de ontheffing van mijn wagen? Ja, de ontheffing hangt aan het kenteken en niet aan de chauffeur. Jij moet als ontheffinghouder wel zorgen dat de invaller de voorschriften en de actuele gewichtsbeperkingen kent, en hij moet bij een controle kunnen laten zien waarom hij in de zone is.
Bij JobMark koppelen we zelfstandige C- en CE-chauffeurs met code 95 aan transportbedrijven in heel Nederland, ook voor stadsdistributie in Amsterdam, container, koel- en vriestransport, kipper, ADR en internationaal werk. We zijn geen werkgever van die chauffeurs. Wij zorgen dat de match klopt, zodat je weet wie er op je wagen stapt. Wil je een vrachtwagenchauffeur inhuren voor je Amsterdamse ritten? Vraag hem aan of neem contact met ons op, en kijk ook op onze pagina over chauffeur inhuren in Amsterdam.
Bronnen
- Gemeente Amsterdam: Beleidsregels ontheffing zone zwaar verkeer Amsterdam 2021
- Gemeente Amsterdam: Beleidsregels ontheffingen nul-emissiezone bedrijfs- en vrachtauto's 2026
- KVK: Mag je met je bedrijfswagen een milieuzone of ZE-zone in?
- RDW: Dagontheffing zero-emissiezone
- NH Nieuws: Duizenden boetes voor overtredingen milieu- en uitstootvrije zone in Amsterdam
- KHN: Amsterdam neemt besluit over weren zwaar verkeer in Wallen- en Lastagebuurt
- Op weg naar ZES: Waar zijn de zero-emissiezones
- Promovendum: Milieuzone Amsterdam 2026


